Zondag 6 oktober schreef ik mijn vorige nieuwsbrief. De hele dag had ik stukken gelezen en het één en ander geschreven. Die avond wilde ik eens een avondje zonder werk voor de televisie hangen en toen kwam even voor negenen het droevige nieuws dat Prins Claus eerder die avond was overleden.
Dan volgen twee rare weken in Den Haag waarvan ik begrepen heb van oudgedienden dat ze zo niet vaak voorkomen en dat het uitermate bijzonder is dat ik ook dit mee heb mogen maken van nabij.
Laat ik bij het begin beginnen
Die maandag 7 oktober heb ik gewoon twee geplande werkbezoeken afgelegd. 's Morgens was ik te gast bij het ROC in Terneuzen. Van mijn 11e tot mijn 19e jaar heb ik tegenover dit gebouw gewoond. Wat begonnen is als een MTS is nu uitgegroeid tot een enorme school waar aan de ene kant analfabeten les kunnen krijgen en dat kan uitmonden in een propedeuse voor het HBO. Ik was behoorlijk onder de indruk van het feit dat zo'n grote diversiteit aan opleidingen in één en hetzelfde gebouw zo gesmeerd verloopt. Het was een zeer prettige en interessante kennismaking.
's Middags ben ik naar Hydro Agri geweest. Daar werd naar voren gebracht hoe aantrekkelijk het zou zijn als er glastuinbouw in Zeeuws-Vlaanderen (naast Hydro Agri) gevestigd zou worden. Er is ruimte in de Koegorspolder en Hydro Agri kan tegen aantrekkelijke prijzen energie leveren. Aangezien men op Zuid-Beveland op een bepaalde locatie geen glastuinbouw meer wil, lijkt dit een ideale oplossing. Ik heb toegezegd dat ik van mijn kant uit mijn best daarvoor zal doen.
Die dag werd ook al duidelijk -na telefonisch contact met mijn persoonlijk medewerker- dat het gewone kamerwerk de komende week tot aan de begrafenis van Prins Claus niet door zou gaan. Geen publieke optredens, geen media-contacten en geen openbare vergaderingen.
Wel een indrukwekkende en plechtige herdenkingsdienst in de Ridderzaal op woensdagmiddag. Daar werden mooie, oprechte en zeer ware woorden gesproken door de voorzitters van de Tweede en Eerste Kamer, Weisglas en Braks en onze minister-president Balkenende.
Diezelfde avond nog werden de leden van de Tweede Kamer in de gelegenheid gesteld een laatste groet uit te brengen aan onze Prins door langs de baar te lopen in Paleis Noordeinde.
Ik was behoorlijk geraakt die dag. Tot mijn eigen verbazing doet het overlijden van Prins Claus, die ik persoonlijk dus absoluut niet ken en zelfs nog nooit ontmoet had, me best wel wat. Misschien juist omdat je het van redelijk dichtbij allemaal mee maakt.
Een aantal gesprekken, commissievergaderingen en fraktievergaderingen zijn die week wel door gegaan, maar het was een lang weekend thuis waar ik zonder al te veel problemen nu de verjaardag van mijn dochter kon vieren.
Maandagavond terug naar Den Haag want dinsdagochtend vroeg werden wij al verwacht in de Tweede Kamer vanwaar een bus ons zou brengen naar Delft om de begrafenisplechtigheid bij te wonen. De dienst in de kerk was indrukwekkend, sober doch plechtig. Het verdriet van onze koninklijke familie was merkbaar en voelbaar. Ik vond het een eer om daarbij aanwezig te mogen zijn.
Alle leden van de Tweede Kamer waren al vroeg in de kerk en zodoende volop gelegenheid om te spreken met elkaar. Er ging al gauw de ronde dat het niet goed ging en het spannende dagen zouden worden voor het kabinet. Vroeg diezelfde avond bereikte mij al het bericht dat het kabinet zou gaan vallen. Ik vond het heel moeilijk om mij te concentreren op mijn werk en we zijn met een aantal collega's naar Nieuwspoort gegaan om het verdere nieuws te vernemen. Daar hoorden we dat ze een dagje zouden wachten uit piëteit met de Koningin. Op naar een volgende spannende dag.
Woensdagochtend fraktievergadering waar Maxime Verhagen en Gerda Verburg ons bij praatten over de laatste ontwikkelingen en gesprekken op het hoogste niveau. Die middag zou de minister-president het ontslag van het kabinet aanbieden. De situatie bij de LPF, met name dus de onderlinge verhoudingen, zijn zo slecht dat het echt niet langer verantwoord is om daarmee verder te regeren. Om 13.00 uur zou plenair het vragenuurtje beginnen. Alle vragen waren ingetrokken. Paul Rosenmuller wilde het woord en verzocht de voorzitter de minister-president per ommegaande naar de Kamer te ontbieden om uitleg te verschaffen over alle uitlatingen en geruchten die de ronde gingen. Een drie kwartier durend debat of de minister-president nou wel of niet meteen zou moeten komen. Uiteindelijk werd de vergadering geschorst met de mededeling dat de heer Balkenende om uiterlijk kwart voor drie in de Kamer zou moeten zijn voor uitleg.
Wat een spannende momenten en wat een rot gevoel toen Jan Peter uiteindelijk die verlossende woorden uitsprak. Tot half 7 's avonds is er over de hele toestand gesproken waarbij onze minister-president zich gelukkig goed en overtuigend weerde.
Ik ga hier niet alle kritiek op Balkenende weerleggen. Ieder voor zich denkt er toch het zijne of hare van. In deze strijd zijn helaas geen winnaars te bekennen. Slechts verliezers. Met het aanzien van de politiek als grootste verliezer. En dat voelt ieder Tweede Kamerlid. Ik in ieder geval tot in het diepst van mijn vezels. Ik ben ervan overtuigd dat dit hoe dan ook fout gelopen zou zijn met een sterke, strakke regie of juist met deze wellicht wat minder strenge regie.
Er was een coalitie gevormd die recht deed aan de verkiezingsuitslag van 15 mei. De enige mogelijke coalitie, waarvan we op voorhand wisten dat er nog wel moeilijke momenten zouden komen. Dat het kabinet echter zou vallen op puur persoonlijke twisten en moeizame verhoudingen had ik niet gedacht. Maar is wel werkelijkheid.
Daarom gaan het CDA ook de campagne in met zo ongeveer dezelfde kandidatenlijst en hetzelfde verkiezingsprogram. De grote lijnen die zijn uitgezet in het strategisch akkoord staan dus niet ter discussie. Wij kunnen ons namelijk niet voorstellen dat de kiezer krap drie maanden na dato nu opeens een hele andere koers zou willen. Deze koers doet namelijk ook recht aan de uitslag van de verkiezingen.
Wel zal opnieuw gekeken moeten worden naar de financiële onderbouwing. De economische situatie van ons land is tenslotte de laatste maanden niet verbeterd, zelfs helaas nog verslechterd.
Het CDA wil zo min mogelijk de dagelijkse gang van zaken blokkeren. Ons land kan niet worden stil gelegd. Dat kost veel geld en bij de mensen en organisaties levert dit onnodige onrust op. We moeten verder gaan met de eerste stappen die al zijn gezet.
Komende week wordt duidelijk in hoeverre de Tweede Kamer gewoon verder kan gaan met al haar werkzaamheden.
Ik ga in ieder geval campagne voeren en hoop van harte bij de volgende verkiezingen terug te kunnen keren in de Tweede Kamer. Ik begon er net een beetje in te komen en het daardoor ook steeds leuker te vinden en zou graag "echt willen beginnen met dit karwei".
