Enschede, 25 februari 2010
Enschede stapt af van doelgroep-denken en blaast oud werk nieuw leven in
‘Klimop-banen’ nieuw wapen tegen strijd werkloosheid
De gemeente Enschede lanceert samen met Werkplein Enschede een nieuw offensief tegen de hoge werkloosheid in de stad. Onder het motto ‘iedereen aan het werk’ krijgen zoveel mogelijk werkzoekenden, met behoud van uitkering, voortaan een zogenoemde service-baan, genaamd ‘Klimop-baan’ aangeboden. Het gaat hierbij om werkzaamheden die wel wenselijk, maar vanuit commercieel en economisch oogpunt uit beeld zijn verdwenen of wellicht nooit van de grond zijn gekomen.
De nieuwe werkwijze kan landelijk ingevoerd worden en sluit naadloos aan hoe Werkplein Enschede de afgelopen jaren al met reguliere ondernemingen, additionele leer/werkplekken heeft gecreëerd. Doel is om de vele werklozen in de stad ‘arbeidsfit’ te houden. Met het offensief wordt werk voortaan breed beschikbaar gemaakt voor iedereen. Enschede stapt af van het gebruikelijke landelijke ‘doelgroep-denken’ zoals o.a. Wajong, WWB en Jeugdwerklozen. Werkplein Enschede heeft hiervoor een model ontwikkeld dat hierop inspeelt.
“We maken ‘Enschede fit voor werk’ in de breedst mogelijke zin”, aldus initiatiefneemster wethouder Myra Koomen, die verantwoordelijk is voor werk en inkomen. “Iedereen in de stad aan het werk. Betaald of onbetaald. Overheid en werkgevers zetten samen de schouders eronder en zorgen voor slagkracht als het straks weer beter gaat. Meer vraag-gestuurd werken in plaats van aanbod-gericht.”
Klimop-banenHet bijzondere aan de Klimop-banen is het service-element: weer nieuw leven inblazen in oud werk. “Het is werk dat er wel is, maar door de belasting- en premiecaroussel niet meer bestaat op de arbeidsmarkt. Werkzoekenden krijgen een onkostenvergoeding afhankelijk van het aantal gewerkte uren en mogen ook zelf met ideeën voor werk komen.”
Werkzaamheden waaraan gedacht kan worden is het terugbrengen van de pompbediende, het instellen van service-medewerkers bij een winkelcentrum, een gastenservice voor het ziekenhuis, servicemedewerker voor bedrijventerreinen, supermarkthulp voor ouderen, stadsgidsen voor toeristen, personen voor tussenschoolse opvang, in-en uitstapservice op het busstation, koffiedames, parkeerautomaten-hulp of een ijsvrijploeg. Sommige werkzaamheden zijn inmiddels in Enschede ingevoerd of worden - indien haalbaar - binnenkort opgestart. Werkplein Enschede heeft al zeer goede ervaringen opgedaan met dit soort type werkzaamheden met partners als het Medisch Spectrum Twente, Asito en Surplus.
“Het zijn de voorbeelden geweest, waarvan we vinden dat we hiermee door moeten gaan”, aldus Koomen. “Met de Klimop-banen wordt het bovendien gezelliger en veiliger op straat. De sociale leefbaarheid en veiligheid neemt toe op bijvoorbeeld parkeerplaatsen, winkelcentra, bedrijven-terreinen en bij benzinepompen. Kortom: twee vliegen in een klap.”
Naast het creëren van ‘nieuw werk’ kunnen Klimop-banen ook ondersteunende werkzaamheden in het bedrijfsleven zijn, waardoor rust wordt gecreëerd in het bedrijf. Door de Klimop-banen krijgen reguliere werknemers meer tijd om hun kerntaken beter te kunnen uitvoeren. “Hierdoor ontstaat intern bij het bedrijf extra service voor de medewerkers. Denk maar aan bijvoorbeeld het uitvoeren van lichte administratieve handelingen of ondersteuning bij het doen van de boodschappen. Doordat een Klimop-werknemer deze handelingen uitvoert bespaart het de overige werknemers veel tijd.”
Met deze werkzaamheden wordt de arbeidsmarkt overigens niet ‘gekannibaliseerd’. “Dit soort werkzaamheden zijn zeer waardevol voor bedrijven, maar simpelweg commercieel niet meer in te vullen in Nederland. Daar moeten we duidelijk en eerlijk in zijn. Een discussie hierover is dus zinloos.”
Klimop-banen zijn onderscheidend vanwege de Enschedese aanpak die op de achtergrond meespeelt. Belangrijke zaken die hierbij centraal staan is het duurzaam (permanent) investeren in de ontwikkeling van mensen, creatief omgaan door de gemeente met geld en mogelijkheden t.b.v. werkzoekenden, preventie door mensen arbeidsfit te houden zodat ze beter in staat zijn te profiteren van kansen als deze wel voorbij komen. Voor werkgevers ook erg belangrijk.
“Door nu - met de gemeente - te investeren in de ontwikkeling van mensen zijn er straks gekwalificeerde arbeidskrachten beschikbaar. Als de economische crisis voorbij is en de vergrijzing nog meer is toegenomen, zijn deze mensen wel klaar voor de arbeidsmarkt. Het is dus belangrijk dat iedereen aan de slag gaat. Het mooie is dat er heel veel nieuwe banen gecreëerd kunnen worden. Het enige wat we vragen is dat werkgevers willen coördineren en begeleiden.”
Participatie staat bij de Klimop-banen centraal. “Iedereen heeft immers het recht om mee te doen. En dat geldt ook voor werk. Werk zorgt er voor dat mensen maatschap-pelijk betrokken blijven, de kans krijgen anderen te ontmoeten en vanuit die positie te kunnen netwerken. Dat is beter dan op de bank zitten. Daarvan raken mensen in een sociaal-isolement. Bovendien voelen mensen die werken zich gezonder en gelukkiger. Het brengt ook minder ‘zorg-consumptie’ met zich mee.”
Het nieuwe type werk heeft wel een aantal voorwaarden. Zo mag het werk niet concurrerend zijn met reguliere werkzaamheden en is het werk service-gericht. Bovendien moeten de werkzaamheden leiden tot veel contacten met andere mensen, zodat netwerken makkelijk wordt. Klimop-baners krijgen bijvoorbeeld een eigen visite-kaartje met daarop hun gegevens en CV.
“Met de Klimop-banen hopen we natuurlijk dat Klimop-baners door de aard van de verrichte werkzaamheden toch een kans krijgen op de arbeidsmarkt. Het is overigens niet de bedoeling dat mensen jarenlang werkzaam blijven in deze banen. Mensen dienen dan elders ervaring op te doen, indien de stap naar regulier werk nog niet is gemaakt. Het zijn geen Melkert-banen en het is ook geen variant daarop.”
